KSIĘGA ZIÓŁ, SANDOR MARAI

„Ten, który ja napisał, nie zna absolutnej prawdy i często myli się w szczegółach. Bo jest człowiekiem. Ale szuka bezwzględnej prawdy i nie wstydzi się, kiedy się myli w szczegółach. Bo jest człowiekiem. Więc ta książka będzie taka, jak dawne zielniki, które prostymi przykładami pragnęły odpowiedzieć na pytanie, co trzeba robić, gdy kogoś boli serce albo gdy Bóg go opuścił.”

Ciekawa byłam tej książki, lubię pobuszować wśród czyiś myśli. Książki takie zazwyczaj wertuję, czytam koniec, za chwilę przenoszę się na początkowe strony. Czasami jakaś myśl przykuwa moją uwagę na dłużej i wracam do niej często. Tak też potraktowałam i "Księgę ziół".

Cóż nam serwuje Sandor Marai w swoim zielniku? Wszak zioła to nie tylko rośliny lecznicze, ale także przyprawowe i trujące... Już okładka intryguje.  Pręży się na niej dumnie piękna naparstnica, bardzo trująca, ale której liście są surowcem zielarskim, zawierają substancje działające na mięsień sercowy i układ krążenia. Mądry człowiek wykorzystywał je do produkcji leków, głupi człowiek wykorzystywał je w niecnych celach...

Marai pisze o Bogu, o miłości, o nienawiści, o obowiązkach wobec bliźniego, Ojczyzny i siebie samego. Radzi również zażywać marchewkę i jabłka,  dzieli się z nami wiedzą, co zrobić w wypadku migreny, zaleca unikać środków przeczyszczających, a także zarezerwować sobie kilka dni na chorowanie, nawet jeśli nie jest się chorym. Przypomina, że należy świętować nie tylko dni zaznaczone na czerwono w kalendarzu, ale także ważne dni w życiu. Dzieli się z nami wieloma cennymi rozważaniami, które czyta się naprawdę dobrze.

Moje ulubione:

"O przyjaźni. Nie istnieje związek między ludźmi, który byłby głębszy, bardziej poruszający niż przyjaźń. Ileż jest egoizmu i próżności wśród zakochanych, a także w związku uczuciowym łączącym rodziców i dzieci! Tylko przyjaciel nie jest egoistą; w przeciwnym razie żaden z niego przyjaciel. Jedynie przyjaciel nie jest samolubny, bowiem nie dla siebie, ale dla przyjaciela pragnie wszystkiego, co dobre i piękne. Kochanek (kochanka) zawsze czegoś się domaga; przyjaciel niczego nie oczekuje dla siebie. Dziecko zawsze chce coś dostać od rodziców, chce przeróść ojca; przyjaciel nie chce otrzymywać ni przerastać. Nie ma w życiu człowieka bardziej tajemniczego, szlachetniejszego daru niż skąpa w słowa, wyrozumiała, cierpliwa i ofiarna przyjaźń. I nie ma nic rzadszego."

         "Montaigne kiedy zadumał się nad uczuciem, jakie wiązało go z La Boetie, powiedział:  „Byliśmy przyjaciółmi... Bo on to był on, a ja byłem ja”. Nad wyraz to precyzyjne. (...)”

"O wyborze i wierności. Zastanów się, zanim weźmiesz do ręki książkę i zaczniesz ją czytać, rozważ to, przynajmniej tak jak wtedy, gdy z ufnością podajesz rękę drugiemu człowiekowi. Bowiem na pewien czas skupiasz na książce uwagę swojej duszy; a to dużo, ponieważ życie jest krótkie, a dusza tylko twoja. (...)”

W „Księdze ziół” znajdziemy sporo myśli, które mogą uleczyć duszę i ciało. Przynajmniej według Maraiego. Żadna z nich mnie nie zatruła, chociaż niektóre miały zapach wiekowego kurzu, żeby nie napisać – mysich odchodów. Przyjemnie spędziłam czas klucząc po labiryncie umysłu pisarza, do niektórych zaułków z pewnością jeszcze wrócę, chociaż nie na kolanach. "Księga ziół" podobała mi się, ale nie aż tak. W większe drżenie serca wprawia mnie myśl o spotkaniu z pisarzem w jego powieści. 

Sandor Marai, Księga ziół, przeł. Feliks Netz, Czytelnik, Warszawa 2009, s. 151

Zdania napisane kursywą są cytatami pochodzącymi z książki. 

-----------------------

Książkę przeczytałam w ramach wyzwania Book-Trotter - literatura węgierska.